مصطفى النوراني الاردبيلي
213
دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )
بيضى ، نوك تيز به رنگ سبز مايل به خاكسترى است . گلهاى آن كوچك ، سفيد يا زرد است . ميوه آن كوچك تخم مرغى شكل به طول حدود 2 ميلىمتر مىباشد . تركيبات شيميايى : در دانههاى گياه يك گلوكوزيد روغن خردل وجود دارد . در بررسى ديگر نشان مىدهد كه اين گياه داراى رزين و دو آلكالوئيد و تركيبات فلاوونى ، ساپونين و مقاديرى ويتامين C است . خواص - كاربرد : اين گياه براى تصفيه خون و بهعنوان عوارض ناشى از كمى ويتامين C در بدن به كار مىرود . و در التيام بيماريهاى پوست اثر مثبت دارد . در هند ، از دمكرده گياه براى رفع ناراحتىهاى كبد و كليه استفاده مىشود و ريتم ضربان قلب را منظم مىكند . اين گياه خاصيتهاى دارويى ديگرى نيز دارد . ريشه اين گياه و پوست آن مقوى ، بادشكن ، قابض و ضد كرم است . از آن جهت رفع ناراحتىهاى روده ، ديسانترى ، التهاب ، آب آوردن شكم و تسكين خارش استفاده مىشود . رنگ برگها سبز ، گل سرخ و سفيد و بيخ سياه مايل به سرخ ، ذائقه : تلخ و تيز ، مزاج : گرم و خشك درجه سوم ، مقدار خوراك : از 5 / 1 گرم تا 3 گرم است . كليه قسمتهاى اين گياه مخصوصا ريشه آن اثر تحريك كننده ، سوزآور ، مسهلى ، قىآور و زياد كننده ترشحات آب دهان دارد . با قرار دادن ريشه لهشده آن بر روى پوست ، ابتدا قرمزى مىكند و سپس تاول بهوجود مىآيد . از موارد ديگر استفاده اين گياه در استعمال خارج ، به كار بردن آن در درمان كچلى است ، زيرا در بهبود آن اثر قاطع نشان مىدهد ، بهعلاوه بيماريهاى جلدى از قبيل جرب را نيز معالجه مىنمايد مشروط بر آنكه نهايت دقت و احتياط در به كار بردن آن مراعات گردد ، زيرا بر اثر تاولهاى شديد كه ايجاد مىنمايد ممكن است گاهى به پوست بدن آسيب كلى وارد آورد .